Programma Congres Patiëntenrecht in ontwikkeling

13 april 2018 Galgenwaard Utrecht
print pdf
08:30

Ontvangst en inschrijving

09:15

Opening door dagvoorzitter Guus Schrijvers

Guus Schrijvers
Oud-hoogleraar Public Health UMC Utrecht
Guus Schrijvers Academie

Guus Schrijvers

Oud-hoogleraar Public Health UMC Utrecht
Guus Schrijvers Academie

Guus Schrijvers is oud-hoogleraar Public Health van het UMC Utrecht. Daarnaast is hij schrijver van talloze boeken over de gezondheidszorg en oprichter van de Guus Schrijvers Academie.
09:30

Recente ontwikkelingen in (inter)nationaal patiëntenrecht

In haar lezing zal Toebes ingaan op de betekenis van internationale standaarden voor de zorg. Internationale standaarden spelen een belangrijke rol in de gezondheidszorg. Mensenrechten en patiëntenrechten geven richting aan de wijze waarop de overheid en zorgverlener de positie van de patiënt dienen te waarborgen. Hierin staan waarden als de toegang tot adequate zorg en de bescherming van de privacy, autonomie en fysieke integriteit van de patiënt centraal. Daarnaast zijn er internationale standaarden op het terrein van preventie, met name als het gaat om het terugdringen van roken. Wat zijn de verantwoordelijkheden van overheid en zorgverlener op basis van deze internationale standaarden? En voldoet Nederland aan deze standaarden?

Birgit Toebes
Hoogleraar mensenrechten en internationaal recht
 Rijksuniversiteit Groningen

Birgit Toebes

Hoogleraar mensenrechten en internationaal recht
 Rijksuniversiteit Groningen

10:00

Actuele ontwikkelingen rond privacy en gegevensbescherming in de Zorg

Aan de hand van actuele casussen behandelt Hooghiemstra relevante aspecten voor de bescherming van persoonsgegevens in de gezondheidszorg. Hij houdt hierbij rekening met de meest recente en aankomende wet- en regelgeving. Zoals de Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens in de zorg die per 1 juli 2017 in werking is getreden en de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) die mei 2018 van toepassing wordt.

Theo Hooghiemstra
Senior adviseur
Adviesbureau PBLQ

Theo Hooghiemstra

Senior adviseur
Adviesbureau PBLQ

10:30

Koffiepauze

Gelegenheid om met sprekers van gedachten te wisselen.

11:00

Parallelsessies ronde A

Van 11.00 tot 12.00 uur kun je kiezen uit een van de twee onderstaande parallelsessies. De inleiders geven een overzicht van het thema. Daarna volgt er een discussie naar aanleiding van vragen van de inleiders. De eigen inbreng van de deelnemers staat hierbij centraal. Aanmelden kan bij binnenkomst vanaf 8.30 uur.

Parallelsessie 1: Leidt het klachtrecht in de WKKGZ tot merkbaar betere zorg?

Met de slogan “merkbaar betere zorg” introduceerde de regering in 2016 de nieuwe Wet kwaliteit, klachten en geschillen in de zorg (WKKGZ). Is de zorg merkbaar verbeterd als gevolg van de wijzigingen in het klachtrecht?

In deze parallelsessie gaan we met elkaar in gesprek over de afhandeling van klachten. Wat kunnen zorgverleners leren van klachten en wat zijn de (juridische) mogelijkheden als een gesprek niet meer tot oplossingen leidt? In de parallelsessie wordt bovendien stil gestaan bij de tuchtrechtspraak. Uit die rechtspraak kunnen belangrijke lessen worden getrokken over de vraag hoe open een zorgverlener dient te zijn over een incident en over de verplichtingen die de zorgverlener mede op grond van de WKKGZ daarbij in acht moet nemen.

Melita van der Mersch
Advocaat gezondheidszorg
Velink & De Die Advocaten

Melita van der Mersch

Advocaat gezondheidszorg
Velink & De Die Advocaten


Parallelsessie 2: Praktische en juridische aspecten van een patiëntenportaal

Flikweert en Franse gaan in op de wijze waarop diverse patiëntenportalen kunnen en mogen worden ingericht en belichten daarbij de praktische en juridische kanten.

Leone Flikweert
Directie Pazio
UMC Utrecht

Leone Flikweert

Directie Pazio
UMC Utrecht

Alexia Franse
 Stafjurist Raad van Bestuur
 UMC Utrecht

Alexia Franse

 Stafjurist Raad van Bestuur
 UMC Utrecht


12:00

De regierol, de privacy en het beroepsgeheim

Over schotten in het sociale domein
Vanaf 2015 is naast de maatschappelijke ondersteuning ook de jeugdzorg onder de verantwoordelijkheid van gemeenten gebracht. Daarbij is het de bedoeling van de wetgever dat de gemeenten in toenemende mate een regierol gaan vervullen als er sprake is meerdere problemen binnen hetzelfde gezin. Voor het adequaat kunnen vervullen van deze regierol is het hebben van een goede informatiepositie voor gemeenten van belang. Veel gemeenten willen, voor het adequaat kunnen waarmaken van hun regierol, informatie over hun inwoners ontvangen van zorgaanbieders, (jeugd)hulpverleners en aanbieders van maatschappelijke ondersteuning. Maar mag dit zo maar?

In de praktijk wordt veelal aangelopen tegen de ‘privacy’ schotten tussen de Zorgverzekeringswet, de Wet langdurige zorg, de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning. Daarnaast kan het beroepsgeheim voor individuele beroepsbeoefenaren een belemmering vormen bij het vervullen van de regierol. Koelewijn zal in zijn lezing deze (deels juridische) problemen vanuit een praktijkperspectief belichten en met u op zoek gaan naar mogelijke oplossingsrichtingen.

Wouter Koelewijn
Advocaat gezondheidszorg
Van Benthem & Keulen

Wouter Koelewijn

Advocaat gezondheidszorg
Van Benthem & Keulen

12:30

Lunchpauze

Gelegenheid om met sprekers en deelnemers van gedachten te wisselen.

13:20

Parallelsessies ronde B

Van 13.20 tot 14.20 uur kun je kiezen uit een van de twee onderstaande parallelsessies. De inleiders geven een overzicht van het thema. Daarna volgt er een discussie naar aanleiding van vragen van de inleiders. De eigen inbreng van de deelnemers staat hierbij centraal. Aanmelden kan bij binnenkomst vanaf 8.30 uur.

Parallelsessie 3: Intern melden van incidenten en extern melden van calamiteiten conform de WKKGZ

Op 1 januari 2016 is de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (WKKGZ) in werking getreden. De wet beoogt een betere en snelle aanpak van klachten, een intern veilig-meld-systeem van incidenten voor zorgverleners, een sterkere positie voor de cliënt en uitbreiding van de meldplicht van calamiteiten voor zorgaanbieders. Is de WKKGZ in de praktijk goed uitvoerbaar? Wat zijn na ruim twee jaar de ervaringen met de wet?

Euser en Lagendijk gaan in deze parallelsessie op zoek naar de verschillen tussen de periode vòòr en na de invoering van de WKKGZ. Als parallelsessiedeelnemer kun je je eigen positieve en negatieve ervaringen inbrengen. Euser en Lagendijk doen dat vanuit een grote aanbieder van ouderenzorg. Guus Schrijvers is gespreksleider.

Mandy Lagendijk
Bestuurssecretaris
 WoonZorgcentra Haaglanden

Mandy Lagendijk

Bestuurssecretaris
 WoonZorgcentra Haaglanden

Marjan Euser
Kwaliteitscoördinator
WoonZorgcentra Haaglanden

Marjan Euser

Kwaliteitscoördinator
WoonZorgcentra Haaglanden


Parallelsessie 4: Nieuwe technologieën, vriend of vijand?

Deze parallelsessie gaat over nieuwe technologieën binnen de zorg en de gevolgen daarvan op de rechten en plichten van patiënten en zorgverleners.

De ontwikkeling van ieders individuele gezondheid kan steeds beter worden voorspeld. Er vindt daardoor een verschuiving plaats van klachtgerichte geneeskunde naar risico-georiënteerde geneeskunde. Er worden steeds meer (rechts)personen betrokken bij de behandeling van patiënten, waaronder ook partijen die niet als klassieke ‘hulpverlener’worden gezien, zoals aanbieders van nieuwe medische technologie. Sluit de huidige wet- en regelgeving in de zorg aan bij deze ontwikkelingen? Welke belemmeringen zijn er? Zijn de patiëntenrechten ook aan innovatie toe?

Eén van de onderwerpen die in deze parallelsessie aan bod zal komen, is de relatie tussen de nieuwe technologieën en het beroepsgeheim. De toenemende zelfbeschikking van de patiënt over zijn dossiergegevens brengt onder meer mee dat de bescherming van deze gegevens niet meer vanzelfsprekend is, terwijl de geheimhoudingsplicht van de zorgverlener deze bescherming juist beoogt te bieden. Welke risico’s brengt dit mee? En wat betekent dit voor de geheimhoudingsplicht van de zorgverlener?

Deze parallelsessie is gelijk aan parallelsessie 8 om 15.50 uur.

Caren Velink
Advocaat
Velink & De Die Advocaten

Caren Velink

Advocaat
Velink & De Die Advocaten


14:20

Parallelsessies ronde C

Van 14.20 tot 15.20 uur kun je kiezen uit een van de twee onderstaande parallelsessies. De inleiders geven een overzicht van het thema. Daarna volgt er een discussie naar aanleiding van vragen van de inleiders. De eigen inbreng van de deelnemers staat hierbij centraal. Aanmelden kan bij binnenkomst vanaf 8.30 uur.

Parallelsessie 5: Medezeggenschap in de zorg anno 2018

Hoe zou medezeggenschap in de zorg er anno 2018 uit moeten zien? Wanneer is er (zoals de Governance code Zorg 2017 voorschrijft) sprake van een ‘adequate invloed van belanghebbenden’ binnen de zorgorganisatie? Zijn formele cliëntenraden achterhaald, of hebben ze nog een belangrijke functie in de zorg? Zijn formele rechten van cliëntenraden een waarborg of veeleer een obstakel voor een deugdelijke en flexibele cliënten- en patiëntenparticipatie? En wat brengt het nieuwe wetsvoorstel tot wijziging van de Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (Wmcz)? Over deze en andere vragen zal Van Malssen van gedachten wisselen met de deelnemers.

Tom van Malssen
Advocaat
Dirkzwager Advocaten & Notarissen

Tom van Malssen

Advocaat
Dirkzwager Advocaten & Notarissen


Parallelsessie 6: Flitspresentaties

Via onderstaande flitspresentaties krijgen deelnemers nieuwe ontwikkelingen binnen het patiëntenrecht voorgeschoteld. Na een korte voordracht door de flitspresentator is er tijd om vragen te stellen en onder leiding van Guus Schrijvers in discussie te gaan.

De Wmcz vanuit cliëntenperspectief

Waarom zijn deze wijzigingen in de Wet medezeggenschap cliënten zorginstellingen (WMCZ) zo belangrijk voor cliëntenraden? Waar lopen cliëntenraden tegenaan bij deze wet?

Marika Biacsics
Directeur
Netwerk Cliëntenraden Zorg

Marika Biacsics

Directeur
Netwerk Cliëntenraden Zorg

Ontwikkelingen in de wetgeving rond dwang in de zorg

De Wet Verplichte geestelijke gezondheidszorg en de wet zorg en dwang gaan op 1 januari 2020 in als opvolgers van de wet Bopz. Per doelgroep (GGZ en ouderenzorg met gehandicaptenzorg) komt er aparte wetgeving over dwang. De rol van de patiënt/cliënt en zijn systeem neemt toe. Wat betekent deze nieuw wetgeving voor patiënten en voor zorginstellingen en hulpverleners?

Bettie Eek
Onafhankelijk adviseur zorg en dwang
BOPZ arts

Bettie Eek

Onafhankelijk adviseur zorg en dwang
BOPZ arts

De gevolgen van de Wkkgz-klachtenregeling voor zorgverleners
Marlou van Roosmalen
Juridisch adviseur gezondheidsrecht
VvAA

Marlou van Roosmalen

Juridisch adviseur gezondheidsrecht
VvAA

Is een real-time inzagerecht in het patiëntendossier wenselijk vanuit juridisch perspectief?

Steeds meer ziekenhuizen openen een patiëntenportaal, waardoor patiënten (soms real-time) online inzage krijgen in hun medische gegevens. Het recht op digitale inzage (op afstand) zal de komende jaren in de nieuwe Europese Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en de Wet aanvullende bepalingen verwerking persoonsgegevens in de zorg (Wabvpz) verankerd worden. Deze ontwikkelingen maken de vraag relevant of een real-time inzagerecht in het patiëntendossier wenselijk is vanuit het oogpunt van goed hulpverlenerschap. Deze vraag zal centraal staan, waarbij deze primair vanuit juridisch perspectief beantwoord zal worden.

Stephanie Kooiman
Student Master Geneeskunde
Universiteit Utrecht

Stephanie Kooiman

Student Master Geneeskunde
Universiteit Utrecht


15:20

Theepauze

Gelegenheid om met sprekers van gedachten te wisselen.

15:50

Parallelsessies ronde D

Van 15.50 tot 16.50 uur kun je kiezen uit een van de twee onderstaande parallelsessies. De inleiders geven een overzicht van het thema. Daarna volgt er een discussie naar aanleiding van vragen van de inleiders. De eigen inbreng van de deelnemers staat hierbij centraal. Aanmelden kan bij binnenkomst vanaf 8.30 uur.

Parallelsessie 7: Juridische aspecten van Shared Decision Making

In deze parallelsessie komen de verschillen aan de orde tussen informed consent en Shared Decision Making (SDM). Daarna komt de vraag aan bod hoe je wilsbekwaamheid kunt beoordelen tijdens een SDM-gesprek. Indien er tijd over is wordt de wijze besproken waarop professionals moeten omgaan met verkeerd ziekte-inzicht van de patiënt. Is dat onderdeel van wilsonbekwaamheid?

Guus Schrijvers is betrokken bij een onderzoek van SDM in Friese ziekenhuizen. Tientallen patiënten deden daar al aan mee. Eind 2018 sluit de inclusie van patiënten. In deze parallelsessie komen enkele juridische aspecten aan de orde, die in de proef naar voren kwamen.

Guus Schrijvers
Oud-hoogleraar Public Health UMC Utrecht
Guus Schrijvers Academie

Guus Schrijvers

Oud-hoogleraar Public Health UMC Utrecht
Guus Schrijvers Academie

Guus Schrijvers is oud-hoogleraar Public Health van het UMC Utrecht. Daarnaast is hij schrijver van talloze boeken over de gezondheidszorg en oprichter van de Guus Schrijvers Academie.
Monique Biesaart
Gezondheidsjurist

Monique Biesaart


Gezondheidsjurist


Parallelsessie 8: Nieuwe technologieën, vriend of vijand?

Deze parallelsessie gaat over nieuwe technologieën binnen de zorg en de gevolgen daarvan op de rechten en plichten van patiënten en zorgverleners.

De ontwikkeling van ieders individuele gezondheid kan steeds beter worden voorspeld. Er vindt daardoor een verschuiving plaats van klachtgerichte geneeskunde naar risico-georiënteerde geneeskunde. Er worden steeds meer (rechts)personen betrokken bij de behandeling van patiënten, waaronder ook partijen die niet als klassieke ‘hulpverlener’worden gezien, zoals aanbieders van nieuwe medische technologie. Sluit de huidige wet- en regelgeving in de zorg aan bij deze ontwikkelingen? Welke belemmeringen zijn er? Zijn de patiëntenrechten ook aan innovatie toe?

Eén van de onderwerpen die in deze parallelsessie aan bod zal komen, is de relatie tussen de nieuwe technologieën en het beroepsgeheim. De toenemende zelfbeschikking van de patiënt over zijn dossiergegevens brengt onder meer mee dat de bescherming van deze gegevens niet meer vanzelfsprekend is, terwijl de geheimhoudingsplicht van de zorgverlener deze bescherming juist beoogt te bieden. Welke risico’s brengt dit mee? En wat betekent dit voor de geheimhoudingsplicht van de zorgverlener?

Deze parallelsessie is gelijk aan parallelsessie 4 om 13.20 uur.

Caren Velink
Advocaat
Velink & De Die Advocaten

Caren Velink

Advocaat
Velink & De Die Advocaten


16:50

Afsluiting met een drankje

Gelegenheid om sprekers en collega’s te ontmoeten.

17:30

Einde congres